Wyzwania energetyczne Polski

Przystąpienie Polski do UE w styczniu 2004 r. otworzyło nowe perspektywy rynkowe i możliwości rozwoju. W 2009 r. wzrost gospodarczy Polski był wyższy niż w sąsiednich krajach europejskich.

Rosnące zapotrzebowanie na energię

Jednocześnie, pomimo wysiłków podejmowanych od początku lat 90-tych, Polska jest szóstym co do wielkości emitentem CO2 w Unii Europejskiej, a pod względem intensywności emisji CO2 w relacji do wytworzonego PKB zajmuje czwarte miejsce, za Maltą, Cyprem i Grecją.

W obecnej chwili Polska korzysta z umiarkowanej zależności energetycznej. Warunkiem dalszego dynamicznego rozwoju gospodarczego kraju oraz skutecznej realizacji celów dotyczących redukcji emisji gazów cieplarnianych jest jednak dywersyfikacja źródeł i zwiększenie produkcji energii.

Polski koszyk energetyczny

Polska jest ósmym co do wielkości producentem węgla kamiennego na świecie i pierwszym producentem węgla kamiennego wśród 27 państw członkowskich Unii Europejskiej. 90% polskiej energii elektrycznej jest nadal wytwarzane z węgla. Co prawda zasoby tego surowca wystarczą jeszcze na ponad 50 lat, ale polski węgiel przestał być konkurencyjny. Polska importuje coraz więcej węgla kamiennego z Rosji, a wielkość eksportu węgla zmalała o połowę od 2000 roku.

Udział energii odnawialnejw polskim koszyku energetycznym pozostaje niewielki, ale do 2020 r. ma stanowić 15% krajowego zużycia energii.

Alternate content
Alternate content

Polski program energetyki jądrowej

 Aby zwiększyć dywersyfikację swoich źródeł energii, Polska podjęła decyzję o wznowieniu programu energetyki jądrowej. Poprzedni projekt został zaniechany w 1992 roku, a w kraju działa obecnie tylko jeden reaktor badawczy zajmujący się produkcją izotopów do celów medycznych.

W sierpniu 2009 r. minister gospodarki Waldemar Pawlak ogłosił czteroetapowy harmonogram działań na rzecz energetyki jądrowej, który zakładawybudowanie pierwszej polskiej elektrowni atomowej do 2020 roku. 10% krajowej energii elektrycznej będzie wówczas pochodzenia jądrowego. W czerwcu 2011 roku uchwalono dwie ustawy: znowelizowaną ustawę Prawo atomowe oraz nową ustawę o przygotowaniu i realizacji inwestycji energetyki jądrowej.

W sumie wybudowane zostaną dwie elektrownie jądrowe, które wspólnie osiągną moc zainstalowaną 6 GWe. Pierwsza z nich ma zostać uruchomiona w 2024* roku.

Do pilotowania inwestycji wyznaczono Polską Grupę Energetyczną (PGE), która będzie docelowo posiadać co najmniej 51% udziałów w kapitale przyszłych elektrowni.

Aby przygotować się na ten istotny przełom wswojej polityce energetycznej, Polska musi rozwinąć i zreformować obecne struktury regulacyjne, nadzorcze i szkoleniowe. W tym celu Polska Agencja Atomowa, która dzisiaj odpowiada za bezpieczeństwo jądrowe, ma przekształcić się w Komisję Bezpieczeństwa Jądrowego i Ochrony Radiologicznej (KBJiOR), która będzie odtąd pełniła rolę organu nadzoru nad bezpieczeństwem jądrowym. W tych działaniach Polskę wesprą wiodący gracze światowego sektora energetyki jądrowej.

Aby sprostać nowym wyzwaniom, Polska zmodernizuje także struktury badawcze w dziedzinie jądrowej, między innymi poprzez utworzenie, na bazie licznych istniejących już instytutów badawczych, Narodowego Centrum Badań Jądrowych (NCBJ).

(*) według harmonogramu Programu polskiej energetyki jądrowej, z 28 stycznia 2014 r.